شریف لک‌زایی

اخبار، گفتگوها، یادداشتها، مصاحبه ها و مقاله های دکتر شریف لک زایی

معرفی کتاب: آزادى سیاسى در اندیشه مطهرى و بهشتى
ساعت ۱٠:٤۳ ‎ب.ظ روز جمعه ٤ اردیبهشت ۱۳۸۳  کلمات کلیدی: آثار ، آیت الله مطهری ، آیت الله بهشتی ، وبلاگ

آزادى سیاسى از گفتمان هاى پر اهمیتى است که دانشوران در دور معاصر به آن توجه کرده اند. با مطالعه‌ای اجمالی می‌توان دریافت که فیلسوفان سیاست و اندیشه ورزان به ژرف کاوى در این مقوله پرداخته و آراى گوناگونى ارائه کرده اند. از جمله آنها دو اندیشمند برجسته اسلامى آیة الله مرتضی مطهرى و آیة الله دکتر بهشتى هستند که نگرگاه ایشان بسیار راه گشاست. کتاب حاضر در چهار فصل, ابتدا به بحث درباره مفهوم آزادی و آزادى سیاسى پرداخته و در سه فصل دیگر دیدگاه هاى آن دو شهید بزرگوار را مى کاود.

موضوعاتى نظیر آزادى و به ویژه آزادى سیاسى, همواره محور بحث و گفت وگوهاى فراوان بوده است; اما پاسخ اندیشمندان مسلمان شیعى به این پرسش که آزادى سیاسى چیست,  کمتر مورد بحث و پژوهش قرار گرفته است.

بهشتى و مطهرى در بحث از آزادى, معتقدند که آزادى, گوهر آدمى و نشان‌گر هویت و شخصیت انسان است. از این رو, انسان مى تواند در زندگى خود دست به انتخاب‌گرى بزند و زندگى, محیط, جامعه و نظام سیاسى خویش را ساخته و در آن تأثیرگذار باشد. برقرارى یک نظام سیاسى, مبتنی بر پذیرش و اقبال عمومی است. مردم در نظام سیاسى از حق رأى و آزادى انتخاب برخوردارند و مى‌توانند نسبت به امور نامطلوب, واکنش نشان داده, انتقاد و اعتراض کنند و بر عملکرد مسوولین نظارت داشته باشند. از دیگر سوى, کارگزاران نظام سیاسى نیز بر اساس آموزه‌های دینی در هر سطحى مى‌بایست نسبت به مردم پاسخ گو باشند. در چنین نظامى, احزاب و گروه هاى سیاسى می‌توانند در چارچوب قانون شکل گرفته و به فعالیت بپردازند. 

 

در واقع می‌توان گفت که آزادى سیاسى زدودن موانع و برقرارى شرایط رشد و تکامل آدمى در سطح جامعه است. موانعى که رودرروى انسان قرار دارند, عبارتند از: استبداد, ظلم و ستم, جهل, فقدان قانون, هوا و هوس‌هاى درون و شهوات. شرایطى که منجر به بهبود وضعیت آزادى سیاسى مى‌شوند نیز عبارتند از: حکومت قانون و نظم, آگاهى, برقرارى و تحقق عدالت و وجود معنویت. هنگامى که موانع, زدوده و شرایط مهیا شود, رابطه‌اى میان مردم و حاکم شکل مى‌گیرد که با عنوان آزادى سیاسى مى‌توان از آن یاد نمود. به عبارتى, آزادى سیاسى را مى‌توان به مناسبات دوگانه و متقابل حاکمان و شهروندان فروکاست.

شریف لک‌زایی; مؤسسه آموزش عالى باقرالعلوم(ع), 1382, رقعى, شومیز, 160ص, 9000 ریال. ناشر: بوستان کتاب قم.